اختلالات شخصیت

  • توسط مهسا کمیلی
  • ۱۳۹۸-۰۵-۰۸

اختلالات شخصیت

تعريف مفهومي: اختلالات شخصیت ، الگوهای غیرانطباقی عمیق و دائمی رفتار، به صورت روش‌های اختصاصی فکر کردن، احساس کردن و عکس‌العمل نشان دادن به محیط را شامل می‌گردد. آن‌ها اختلالات روان‌پزشکی هستند که با الگوی مزمن تجربه درونی و رفتارهایی که غیرقابل انعطاف بوده و در دامنه وسیعی از موقعیت‌ها حضور دارند، مشخص می‌شوند.

این اختلالات اثر مشخصی بر ارتباطات بین‌فردی بیماران و عملکردهای شغلی و اجتماعی آن‌ها داشته و منجر به تعاملات مشکل‌ زا در محیط‌های پزشکی می‌شوند. آن‌ها در ویژگی‌های کلینیکی، غیرمتجانس و ناهمگن بوده و پیچیدگی سبب‌شناسی نشانه‌هایشان، ناشی از ترکیب ویژگی‌های خلقی ارثی، محیطی و گسترش وقایع است.

اقدام به خودكشي

   تعریف مفهومی: منظور از اقدام به خودکشی، عملی ناقص است که به نتیجه نرسیده یا طوری است که آسیب، منجر به مرگ نمی‌شود که طیفی از آسیب رساندن غیرعمدی به خود تا اقدام جدی برای مردن را در بر می‌گیرد. این امر، به عمل عمدی یک فرد برای خاتمه زندگی خویش نیز اطلاق می‌شود که با روش‌هایی مثل؛ مسمومیت عمدی، دار زندن، پریدن از بلندی، شلیک کردن به خود و … انجام می‌گیرد و می‌تواند خسارت‌های جبران‌ناپذیری به افراد و وابستگان آن‌ها وارد سازد.

انگیره برای خودکشی

در اولین بررسی جدید خودکشی، جامعه‌شناس فرانسوی امیل دورکیم (۱۹۱۷)، سه انگیزه را برای خودکشی متمایز کرد که همه‌ی آن‌ها با نحوه‌ای که فرد جایگاه خود را در جامعه می‌بیند رابطه‌ی نزدیکی دارند. او این انگیزه‌ها را انگیزه‌ی هنجار گسستی، انگیزه‌ی خودخواهانه وانگیزه‌ی نوع دوستانه نامید.

خودکشی هنجارگسستی به وسیله‌ی گسستی ویرانگر در رابطه‌ی فرد با جامعه‌اش ایجاد می‌شود، مانند: از دست دادن شغل، رکود اقتصاد، حتی دستیابی ناگهانی به ثروت.

علل خودکشی

درباره‌ی علت خودکشی تحقیقات زیادی انجام شده و عوامل ارثی، خانوادگی، اجتماعی، روانی، روان نژندی و روان پریشی مورد بررسی قرار گرفته‌اند. آن‌چه مسلم است عمل خودکشی را نمی‌توان تنها به یکی از این عوامل منتسب کرد، بلکه همیشه دسته‌ای از عوامل در تعامل با یکدیگر در کار بوده‌اند، برخی از محققان، خودکشی را یک سندرم دانسته‌اند، اما در عوامل سازنده و مکانیسم آن نظر و کشفیات جداگانه داشته‌اند.

نزدیک به همه‌ محققین فراوانی گسیختگی خانوادگی، خانواده نداشتن، عدم تفاهم پدر و مادر، طرد شدن به‌وسیله‌ی مادر، فقدان پدر، عدم ارتباط پدر با فرزندان، ارزشمند و اطمینان بخش‌ نبودن پدر و … را جزء عوامل قطعی خودکشی دانسته‌اند.

اختلال شخصيت ضد اجتماعي

اختلال شخصیت ضد اجتماعی با اعمال ضد اجتماعی و جنایی مستمر مشخص می شود، اما معادل جنایتکاری نیست. بلکه، ناتوانی برای مطابقت با موازین اجتماعی است که شامل بسیاری از وجوه رشد نوجوانی و جوانی بیمار می گردد. شخصیت ضد اجتماعی معمولا با ظاهری عادی، حتی فریبنده و راضی کننده مشاهده می­گردند. با این وجود، سوابق آن­ها حاکی از اختلال در عملکرد در بسیاری از زمینه های زندگی است. دروغگویی، فرار از مدرسه و منزل، نزاع، سوء مصرف مواد و دارو و فعالیت­های غیرقانونی، تجربیات این بیماران است که شروع آن ها در دوران کودکی گزارش می شود.

اختلال شخصيت مرزي

بیماران مبتلا به اختلال شخصیت مرزی در مرز بین روان نژندی و روان‌پریشی قرار گرفته و با بی ثباتی فوقالعاده عاطفه، خلق و رفتار،‌ مشخص می‌شوند. این اختلال را اسکیزوفرنی سرپایی، اسکیزوفرنی شبیه رواننژندی و شخصیت بی ثبات از نظر هیجانی  نیز خوانده‌اند .  چهار ویژگی اختلال شخصیت مرزی (تکانشی بودن، روابط شدید و بی‌ثبات، خشم کنترل نشدة شدید و بی ثباتی عاطفی)، همگی در ۷۵ درصد گروهی از بیماران مرزی وجود داشته است و ویژگی‌های دیگر کمتر شایع بوده‌اند و گاهی نیز نقش اندکی در امر تشخیص داشته‌اند.

اختلال شخصيت نمايشي

علائم برجسته اختلال شخصیت نمایشی عبارتند از: خودمهیج سازی فراگیر و مفرط، هبجانات افراطی، توجه طلبی. بیماران ممکن است ژست­های خودکشی مکرر و تهدید به زور جهت مراقبت بهتر را نشان دهند. روابط بین فردی این افراد بی ثبات و ناراضی کننده است مشکلات زناشویی مکرر، از گرایش به غفلت در مورد روابط طولانی مدت به قیمت کسب تهییج بیشتر از روابط جدید ناشی می شود . اختلالات شخصیت نمایشی می تواند زندگی را به طرز قابل توجهی پیچیده و دشوار کند. مبتلایان به اختلالات شخصیت نمایشی که قبلاً هیستریکال خوانده می شدند، الگوی تهییج پذیری  افراطی و جلب توجه را از خود نشان می دهند.

اختلال شخصيت خود شيفته

افراد مبتلا به اختلال شخصیت خودشیفته با احساسات خود بزرگ بینی و بی‌نظیر بودن، مشخص می‌شوند. کلمة نارسیسم از یک افسانة یونانی گرفته شده است که در آن مرد جوانی به نام نارسیوس، عاشق عکس خود در آب می‌شود. چون او هیچ گاه نتوانست این تصویر را – که تصور می‌کرد یک حوری دریایی است – بگیرد، غمگین شد و سرانجام مُرد. عوامل مهم در توصیف اختلال شخصیت خود شیفته عبارت‌اند از: احساس فوق العاده نسبت به اهمیت خود و انتظار التفات‌های مخصوص از طرف دیگران، نیاز برای دریافت توجه مداوم، عزت نفس شکننده و فقدان هم حسی یا توجه نسبت به دیگران.  این افراد تحمل انتقاد را ندارند و از اینکه فردی جرأت می‌کند از آنان انتقاد کند، دچار خشم می‌شوند. ضمناً ممکن است نسبت به انتقاد کاملاً  بی‌تفاوت باشند.

در زمینة راهی که خود انتخاب کرده‌اند، تکیه می‌کنند و غالباً جاه طلب هستند و آرزوی شهرت و مکنت دارند. در آنها احساس داشتن استحقاق، بسیار قوی است، روابط آنان با دیگران شکننده می‌باشد و به علت عدم رعایت اصول رفتاری مرسوم، دیگران را دچار خشم می‌سازند. در روابط بین فردی، از رفتار انفجاری به دفعات مختلف سر می‌زند. مسائل بین فردی، طرد، فقدان و مشکلات شغلی، از جمله عوامل فشارزای روانی هستند که خود شیفته‌ها با رفتار خود به وجود می‌آورند و ظاهراً خود توانایی مدارا با چنین فشارهای روانی را دارند .

سومين گروه 

اختلالات شخصيت انواع دوري‌گزين، وابسته، وسواسي ـ جبري و منفعل ـ مهاجم را شامل مي‌گردد. افراد مبتلا به اين اختلالات اغلب مضطرب و بيمناك به نظر مي‌رسند.

اختلال شخصيت اجتنابي

اختلال شخصیت اجتنابی با حساسیت شدید فراگیر و مفرط نسبت به ارزیابی منفی، مهار اجتماعی و احساس بی کفایتی همراه است. اختلال می تواند شدید باشد و معمولا دربردارنده مشکلات شغلی و اجتماعی است. مبتلایان به اختلال شخصیت اجتنابی بقدری از طرد شدن می ترسند که به هیچ کس فرصت طرد یا پذیرش نمی دهند. مبتلایان به این اختلال، یک الگوی فراگیر مزمن بازداری در موقعیت های اجتماعی، احساس عدم کفایت و حساسیت فوق العاده نسبت به ارزیابی منفی نسبت به دیگران از خود نشان می­دهند.

 

 

 

قبلی «
بعدی »

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اخبار

سینما و هنر

جهان