اصطلاحات اقتصادی در آثار سعدی

  • توسط حسینی رضایی
  • ۱۳۹۸-۰۴-۳۰

اقتصاد در آثار سعدی

اقتصاد: در آثار سعدی اصطلاحات اقتصادی فراوانی بکار رفته است.  این موضوع بیانگر آن است که شاعر خودیک تاجر و جهانگرد بوده است.  به مسائل و مشکلات اقتصادی آن زمان آشنایی کافی داشته و از نزدیک اوضاع مردم و جامعه زمان را مشاهده و لمس کرده است. بسامد بالای بسیاری از آنها از اهمیت مسائل معیشتی در زندگی مردم و حتی خود شاعر حکایت می کند.

بار معنایی واژگان اقتصادی در شعر شاعران

واژگان در برخی ابیات و حکایت ها نشان دهنده وضع مالی و موقعیت اقتصادی جامعه می باشد که به خاطر قابل درک بودن برای مخاطبان به ابزار بیانی مناسبی جهت القای مفاهیم شعری تبدیل شده اند. اصطلاحاتی چون فقیر، غنی، درویش، قناعت، مفلس، برگ، روزی، گدایی، بی نوایی، وام، سیم و زر، سود و زیان، درهم، دینار، عیار، معیشت، عدالت و غیره کلمات و… ترکیباتی هستند که از حوزه اقتصادی ذهن شاعر اقتباس شده است.

دسته بندی اصطلاحات اقتصادی در آثار سعدی 

۱- اصطلاحات تجاری و تولیدی:

مثل معامله، تجارت، خرید و فروش، اموال، بازار، بازرگان، بقال، کاسب، صنعتگر، کشاورز، پیشه ور، پیله ور، طلافروش، خزانه، دارایی، خراج، مالیات، سود و زیان، سرمایه، سود، سود سرمایه، گنج، مشتری، محصول، انبار ، خرمن، ثروت، ثروتمند، منفعت، منافع، ملک، رعیت، دخل و خرج، بدهکار، طلبکار، صیاد، عطارفروش و غیره.

۲- اصطلاحات رفاهی:

مثل معیشت، رفاه، قناعت، قانع، آب، نان، غذا، طعام، نمک، مهمانسرا، مهمان، برکه، خیمه، توشه، گندم، جو، شراب، رزق، روزی، کم خوری، پرخوری، تن پرور، شکم پرست، خوردن، زیستن، آشامیدن، خوان، سفره، مرغ بریان، مرغ، ماهی، تفریح، بی نوا، نوشدارو، لقمه، اشتها، سیر، گرسنه، حاجت، فقیر، غنی، نعمت، منعم، عسل، شیرینی، تاج، عود، مشک، دانه، نیش، رشوه، صید، شیر، گوشت، معده خالی، معاش، عیش، توشه، جیره، قحطی، حاجت، قوت، قافله، پاداش، اسراف، تلاش و کوشش و غیره.

۳- اصطلاحات مالی و پولی:

مثل مبلغ، وام، قرض، نسیه، نقد، قیمت، درهم، دینار، پول، بهاء، طلا، نقره، سیم، زر، زروسیم، سره، کیمیا، اکسیر، یاقوت، لعل، مشک، عقیق، لاجورد، دُر، مروارید، گوهر، نگین، حبه سیم، ده دینار، صددرهم، صددینار، پنج عیار، بیست دینار، اجرت، حساب، محاسبه، محتسب و غیره

۴- اصطلاحات سنجشی:

مثل دانگ، دانگ و نیم، حبه، سند زمین، پشته هیزم، خروار، دانه دام، جوی زر، جایزه، گرانبها، نیم نان، فاخر، نیم خورده، پشیز، یک چهره زیبا، صدگونه، پنج هزار دانه، دو صد رقعه، ده انگشت، دو بازو، هفت سبع، هفتاد عیب،چهارصد حکم انداز، پنجاه من زور، سه و شش، سه و یک، هزارمن سنگ، چهل روز، پنجاه سال، صدوپنجاه ساله، نیم خورده، ده درویش، دو پادشاه، پنجاه نفر، پر طاووس، ابریشم رنگارنگ، حریر، لباس یمانی، فاخر و غیره.

۵- اصطلاحات کالایی:

مثل جنس، متاع، کالا، مال، آئینه، صدف، فولاد، کاسه چینی، گوگرد، شیشه، پرنیان، مس، اطلس، خزف، پنبه دوز، قفس، خلعت زیبا، تریاق، خرمن، میخ آهنین، آهک تفته، پردۀ هفت رنگ، بوریا، خرقه، جامه، هیزم، آتش، آهن، میوه، آبگینه، غله و غیره.

قبلی «
بعدی »

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اخبار

سینما و هنر

جهان