• صفحه اصلی
  • >
  • مقالات
  • >
  • صادرات نفت و تولید ناخالص داخلی – افزایش وابستگی تولیدات داخلی به نفت

صادرات نفت و تولید ناخالص داخلی – افزایش وابستگی تولیدات داخلی به نفت

  • توسط لطفی
  • ۱۳۹۸-۰۸-۰۲
  • ۵۶ بازدید

صادرات نفت و تولید ناخالص داخلی

صادرات نفت و تاثیر آن در تولید ناخالص داخلی کشور در طی سالیان  گذشته رو به رشد بوده است. کسانی که تصور کاهش وابستگی اقتصاد به نفت را دارند، تنها با نگاهی سطحی به مقایسه میزان تولید ناخالص داخلی و میزان ارزش افزوده نفت یا مقایسه میزان تولید ناخالص داخلی و صادرات نفتی می پردازند.

اما به این نکته توجه ندارند که در این حالت تنها به رابطه مستقیم تولید ملی و نفت توجه شده است و نقش غیر مستقیم درآمدهای نفتی در بخش های مختلف اقتصاد و میزان وابستگی شدید صنایع مختلف کشور به دلارهای نفتی مغفول مانده است.

برای روشن تر شدن این موضوع کافی است نگاهی به میزان بسیار شدید کاهش تولید ناخالص داخلی کشور عراق هنگام قطع صادرات نفتی این کشور در خلال حمله امریکا انداخت.

لذا میزان کاهش تولید داخلی در هنگام قطع تولید و صادرات نفت، می تواند نشانگر میزان وابستگی تولید داخلی به نفت باشد. اما چگونه می توان میزان کاهش تولید در صورت نبود نفت را اندازه گیری کرد؟

آیا می توان بدون استفاده از مدل های پیچیده اقتصادی هم چون مدل های کلان سنجی یا مدل های تعادل عمومی محاسبه پذیر این میزان کاهش را اندازه گیری نمود؟

پاسخ منفی است. حتی با استفاده از مدلهای مذکور نمی توان میزان دقیق این وابستگی را مشخص نمود. اما در اینجا تنها به ارائه یک سری شاخص ها و آمارها می پردازیم.

نفت

شاخص های میزان وابستگی تولید داخلی به صادرات نفت

یکی از شاخص ها و معیارهایی که می توان از آن برای بررسی میزان وابستگی تولید داخلی به نفت استفاده نمود، سهم واردات واسطه ای و سرمایه ای به تولید و سهم صادرات نفتی در عرضه ارز مورد نیاز برای واردات کالاهای مصرفی و غیر مصرفی است.

به طور خلاصه می توان گفت بدون صادرات نفتی، واردات کالاهای سرمایه ای و واسطه ای مورد نیاز صنایع داخلی مختل شده و به طور غیر مستقیم تولید بسیاری از صنایع داخلی دچار مشکل می گردد.

به عنوان مثال در سال گذشته به خاطر کمبود ارز، واردات قطعات خودرو به کشور با مشکل روبرو گردید، که نتیجه آن کاهش شدید تولید خودروهای داخلی و افزایش چندین برابری قیمت آن ها بود.

این در حالی است که صنعت خودرو سازی بعد از صنعت نفت، بزرگترین صنعت ایران محسوب شده و با استدلال فوق مشخص می شود که بدون نفت، صنعت خودروی کشور نیز از حیات اقتصادی ساقط می گردد.

اندیشمند

قبلی «
بعدی »

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اخبار

سینما و هنر

جهان