پالمیرا – شهر باستانی درختان نخل در سوریه

  • توسط اعرابی
  • ۱۳۹۹-۰۵-۱۶

میراث باستانی  در استان حُمص سوریه

پالمیرا یا تدمر یعنی درخت نخل، نام شهری باستانی در ولایت حمص در ۲۰۰کیلومتری شمال شرقی دمشق است.شهری که قدمتش به هزاره دوم قبل از میلاد به دوره نوسنگي می رسد،اوج شكوفايي آن از حدود ۲۰۰قبل از ميلاد تا ۲۷۰ميلادي رقم می خورد.‌ از آن زمان تا به حال بین حکومت‌های مختلف دست به دست شده،‌ هر کسی چیزی از شهر کم کرده،‌ یا چیزهایی به آن افزوده. حالا اما دور دیگری در تاریخ این شهر باستانی اغاز شده؛ دوره‌های سقوط در دست داعش و آزادی‌ توسط جنگجویان پارتیزان، بعد دوباره سقوط، تا جایی که چیزی از این میراث بشری باقی نماند.

اين شهر مركز بازرگاني مهمي در يك واحه در صحراي سوريه بين ۲ قدرت بزرگ شرق و غرب آن زمان، يعني شاهنشاهي‌هاي اشكاني و ساساني در شرق و امپراتوري روم در غرب بود.شهر زيباي تدمر سرانجام در سال ۲۷۴ ميلادي با حمله اورليانوس، امپراتور روم ويران شد. پالمیرا که در امتداد جاده ابریشم قرار داشت، زمانی شهری بود که تمام مستعمرات امپراتوری روم از طریق آن اداره می‌شد. برای قرن‌ها پالمیرا محل برخورد فرهنگ‌های شرق و غرب بود،‌ مردم با هر دین و آیینی در این شهر به صورت قبیله‌ای زندگی می‌کردند،‌ خدایان شهر ترکیبی از خدایان اعراب و خدایان محلی بودند، معماری خاص این شهر هم که در معبدها و بازمانده مکان‌های مقدس آن دیده می‌شود حاصل همین تداخل فرهنگ‌های شرقی و غربی در شهر بود.

پالمیرا مدتی در اختیار امپراطوری مسیحی بیزانس بود و پس از سقوط این امپراطوری،‌ به دست ترکان مسلمان افتاد. در قرن چهارم میلادی مردم شهر مسیحی شدند،‌ در نیمه دوم هزاره اما،‌ پس از این که زبان مردم پالمیرا و یونان به عربی تغییر کرد،‌ دین مردم هم به اسلام تغییر کرد.

آثار هنری بازمانده پالمیرا

بیشتر آثار هنری باقی‌مانده در این شهر،‌ رنگ و بوی یونانی دارند، با این حال عده‌ای از باستان‌شناسان معتقدند که آثار هنری بازمانده در این شهر در واقع تحت تاثیر هنر اشکانیان ساخته شده‌اند،‌ شیوه‌های رزم  این شهر هم متاثر از امپراطوری پارسیان بوده است، اما از آنجا که پالمیرا در دوران‌های مهم تاریخی‌اش کتابخانه یا دانشگاه نداشته، در طول تاریخ اهمیتی مشابه شهرهایی مثل انطاکیه و ادسا به دست نیاورده است.

از آثار باستانی شهر بسیاری چیزها از جمله مجسمه و سرستون‌ها  به موزه‌های اروپایی رفته تا نشانی از روزگار ادغام شرق و غرب در خاورمیانه باشد اما بناها را نمی‌شود به این راحتی جابه‌جا کرد؛ در نتیجه چیزهایی از تاریخ چند هزار ساله این شهر در سوریه باقی ماند:‌ ساختمان مجلس، بخش بزرگی از حمام دیوکلسین ( نام یکی از پادشاهان مهم شهر)،‌ محفل یا محل همایش‌های شهر،‌ ساختمان دادگاه، دیوار نگاری‌های محفل شهر،‌ معبد بل،‌ معبد بالشمین، معبد نبو،‌ معبد ال‌لات،‌ و معبد بل‌هامون، ردیف ستون‌های سنگی،‌ مزار های معابد،‌ بنای چهار دروازه و بخشی از دیوارهای عظیم دور شهر.

جنایات داعش در پالمیرا

پالمیرا – شهر باستانی درختان نخل در سوریه

داعش از بدو پیدایش خود جنایات و وحشیگری های بسیاری را انجام داده است. تخریب شهر باستانی پالمیرا یک از این اقدامات بوده است. برنامه حاضر این موضوع را بررسی می کند.

شهر باستانی پالمیرا در سوریه که در کنترل گروه تروریستی داعش بود، پس از ماهها اشغال به تازگی با پیشروی های گسترده ارتش سوریه، بار دیگر رنگ و بوی آزادی را به خود دید. در خلال اشغال این شهر باستانی، علاوه بر اینکه صدها تن از ساکنان آن قربانی جنایات گروه تروریستی داعش شدند، بسیاری از بناهای تاریخی نیز تخریب شد.

شهر پالمیرا که بقایای شکوه تاریخی دو هزار ساله آن تا چندی پیش پا برجا مانده بود، با تسلط داعش بسیاری از این بناها را از دست داد. یونسکو و بسیاری از نهادهای بین المللی که تا پیش از سقوط پالمیرا، در برابر کشتار مردم سوریه سکوت اختیار کرده بودند، بابت سقوط این شهر باستانی نگران شدند که البته این ابراز نگرانی ها تنها برای بناهای تاریخی این شهر بود.

تروریست‌های داعش در خلال اشغال پالمیرا، از آمفی تئاتر این شهر باستانی برای اعدام‌های عمومی استفاده کرده و خالد الاسعد، باستان شناس و رئیس سابق سایت های باستانی این شهر را کشتند. آنان همچنین معبد دوهزارساله بعل شامین و معبد بل را تخریب کرده و طاق نصرت تاریخی این شهر را منفجر کردند. علاوه بر آن داعشی‌ها شماری از مقبره‌های باستانی برج ‌مانند این شهر را نیز تخریب کردند. با همه تلاش ها متاسفانه تصاویر ارسالی از این شهر، از ویرانی و تخریب اغلب این بناها حکایت می کند و از گذشته باشکوه و جلال این مروارید درخشان صحرا، کمتر تلالویی دیده می شود .

قبلی «
بعدی »

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Solve : *
18 − 6 =


اخبار

سینما و هنر

جهان